W-Cu-Co-C tizimli materialni yuqori termobarik ishlov berish orqali olingan kompozitni mexanik va elektrofizik xossalari (Вестник транспорта - Transport xabarnomasi, 2025)
Ushbu tadqiqot volfram karbidi-kobalt (WC-Co) tizimida sementlangan karbidlarini yuqori bosim vayuqori harorat (YuBH) sharoitida sintez qilishning yangi usulini taklif etadi. Tadqiqotning maqsadi buushbu ikki komponentli tizimda qattiqlik va mustahkamlik o‘rtasidagi bog‘liqlik muvozanatmuammosini bartaraf etishdan iborat. WC-Co kompozitlari termobarik sharoitlarda ya’ni 4~8 GPa va1200~2200 °C harorat intervalida elementar volfram, uglerod va kobaltdan to‘g‘ridan-to‘g‘ri sintez yo‘libilan tashkil qilinib olinib, bunda WC fazasining hosil bo‘lishi va zichlanishning bir bosqichda amalgaoshishiga imkon berdi. Strukturaviy XRD, SEM va TEM kabi tahlillardan so‘ng, mexanik sinovlaro‘tilgan boshqich natijalari maqolada aks ko‘rsatilgan. Mexanik sinovlardan - qattiqlikga, qovushqoqsinishga, ishqalanishga bardoshlilikga va elektrofizik xossalardan – elektr qarshilikga va magnitto‘yinganlik kabi parametrlar uchun bajarilgan. Yuqori bosim va haroratda olingan WC-Co kompozitlar13~15 GPa qattiqlik va 12~14 MPa·m½ qovushqoq sinishga chidamlilik ko‘rsatkichlariga erishilib ishlabchiqarishda keng qo‘llanadigan WC-6Co sinfiga xos bo‘lgan qiymatlardan, ya’ni 12~14 GPa qattiqlik va8~11 MPa·m½ qovushqoqlik kabi ko‘tsatgichlardan yuqoridir. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, YUBHsintezi kompozit materialning yuqori zichlikka erishishini ko‘rsatib, bir xil tarkibli WC-Co materiallariniyuqori mexanik xossalar va issiqlikka bardoshlikni hosil qiladi va an’anaviy sinterlash texnologiyasigasamarali alternativ jarayon sifatida taklif etilishi mumkin.