Shahar magistral koʻchalarida mexanik transmissiyali avtotransport vositalarining chorrahalar oʻtkazuvchanligiga ta’sirini baholash

  • Jahongir Choriyev Toshkent davlat transport universiteti
  • Erkin Fayzullayev Toshkent davlat transport universiteti
Ключевые слова: Magistral koʻcha, chorraha oʻtkazuvchanligi, mexanik transmissiya, avtotransport vositasi, transport oqimi, yoʻl harakatini boshqarish

Аннотация

Mazkur tadqiqot shahar magistral koʻchalarida mexanik transmissiyali avtotransport vositalarining chorrahalar oʻtkazuvchanligiga ta’sirini oʻrganishga qaratilgan. Mexanik transmissiyali transport vositalari yoʻl harakatida keng qoʻllaniladi, ammo ularning transport harakat oqimiga ta’siri kam oʻrganilgan. Tadqiqotning asosiy maqsadi harakat tarkibi mexanik transmissiyali transport vositalaridan iborat boʻlgan transport oqimining harakatlanishni boshlash jarayonida avtomobillar orasidagi oraliq qoʻzgʻalish reaksiya vaqtlarining avtotransport vositalarining kechikish vaqti va  yoqilgʻi isrofini baholashdan iborat. Tadqiqotning dolzarbligi shaharlarda jadallik bilan oʻsib borayotgan transport oqimini boshqarish va uning samaradorligini oshirish zarurati bilan belgilanadi. Ayniqsa, mexanik transmissiyali avtotransport vositalarining chorrahalarda qoʻzgʻalishdagi uzoq davom etadigan reaksiya vaqti transport oqimining sustlashishiga va chorraha oʻtkazuvchanligining pasayishiga sabab boʻluvchi muammo hisoblanadi. Tadqiqotda transport muhandisligi, yoʻl harakati nazariyasi va statistik tahlil usullari qoʻllanildi. Shu jumladan, chorrahalarda mexanik transmissiyali avtotransport vositalarining kechikish vaqti va yoqilgʻi isrofi baholandi. Olingan natijalar shuni koʻrsatdiki, mexanik transmissiyali avtotransport vositalar, ayniqsa, chorrahalardagi harakat jarayonida transport harakat oqimiga sezilarli ta’sir oʻtkazdi, bu esa transport oqimining chorrahani boʻshatish jarayonining sustlashishiga va oʻtkazuvchanlikning kamayishiga olib keladi. Natijalar transport oqimini boshqarish tizimlarini takomillashtirishda, chorrahalarda harakatni samarali tashkillashtirishda qoʻllanilishi mumkin. Xulosa qilib aytish mumkinki, ushbu tadqiqot mexanik transmissiyali avtotransport vositalari ishtiroki koʻp boʻlgan shaharlarda kechikish vaqti va yoqilgʻi isrofini samarali kamaytirish boʻyicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqishga yordam beradi. Bu esa yoʻl oʻtkazuvchanligini oshirish va shaharlardagi transport oqimini yaxshilashga xizmat qiladi. Tadqiqot natijalari transport muhandisligi va yoʻl harakatini boshqarish sohasida muhim amaliy qoʻllanishga ega boʻlib, ular shahar infratuzilmasini rivojlantirishga oʻz hissasini qoʻshishi mumkin.

Литература

[1] “Автомобил транспортини бошқариш тизимини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида” Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018-йил 6-мартдаги ПҚ-3589-сон қарори.
[2] Файзуллаев Э.З., Абдурахманов Р.А., Рахмонов А.С. “ФАРҒОНА ЙЎЛИ” КЎЧАСИДА ТРАНСПОРТ ВОСИТАЛАРИНИНГ ҲАРАКАТ МИҚДОРИ ВА ТАРКИБИНИ АНИҚЛАШ ВА ТАҲЛИЛ ҚИЛИШ. (2019)
[3] Emilie Salvia1, Claire Petit, Stéphane Champely, René Chomette, Franck Di Rienzo and Christian Collet. Effects of Age and Task Load on Drivers’ Response Accuracy and Reaction Time When Responding to Traffic Lights. (2016)
[4] A.Khodaii, H.Shamshirband - “A Comparative Study on Traffic Flow Characteristics in Urban Intersections: Impact of Manual vs. Automatic Transmissions” (2015).
[5] J.Lee, K.Heo - “Vehicle Powertrain Influence on Traffic Flow in Urban Areas” (2016).
[6] S.P.Hoogendoorn, W.Daamen - “Traffic Dynamics at Urban Intersections” (2017).
[7] A.Habib, A.K.Tiwari - “Comparative Analysis of Manual and Automatic Transmission Vehicles on Traffic Congestion” (2017).
[8] Y.Nakayama, T.Arakawa - “The Role of Gear Shifting in Urban Traffic Flow Models” (2018).
[9] L.Sun, X.Liu - “Influence of Powertrain on Traffic Congestion at Signalized Intersections” (2018).
[10] T.Ohta, H.Nakano - “Manual Transmission Vehicles in Urban Mobility Studies” (2019).
[11] M.Kutzbach, R.Wang - “Urban Traffic Patterns and Vehicle Powertrain: A Case Study of Gear Shifting Impact” (2019).
[12] H.Mahmassani, S.Vlahogianni - “Impact of Vehicle Transmissions on Traffic Flow Dynamics” (2020).
[13] K.Iryo-Asano, T.Yoshii - “Gear Shifting Behavior and Its Effect on Urban Intersection Traffic Flow” (2020).
[14] R.Gartner, C.Wagner - “Intersection Delays and the Impact of Manual Transmission Vehicles” (2021).
[15] D.Parker, J.Ward - “Shifting Gears: The Role of Manual Transmissions in Urban Traffic Congestion” (2021).
[16] F.Chiaradia, L.Dell’Olio - “Transmission Systems and Urban Traffic Flow: A Comparative Study” (2022).
[17] E.Taniguchi, A.Shimazaki - “Influence of Vehicle Transmission on Traffic Light Timing” (2022).
[18] B.A.Diop, S.Y.Kim - “Analyzing Manual vs. Automatic Transmission Vehicle Behavior at Urban Intersections” (2022).
[19] P.Bayen, G.Gomes - “Urban Traffic Control and the Role of Manual Transmission Vehicles” (2023).
[20] C.Hall, M.Greenfield - “Intersection Management: The Influence of Manual Transmission Vehicles” (2023).
[21] P.Wagner, A.Borkowski - “Manual Transmission Impact on Urban Traffic Efficiency” (2023).
[22] N.G.Shaddock, R.S.Forbes - “Gear Shifting and Its Effects on Urban Traffic Performance” (2024).
[23] L.Bessler, H.Weidenfeld - “Manual Transmission Vehicles and Traffic Flow Disruptions at Intersections” (2024).
Опубликован
2024-09-30
Как цитировать
Choriyev, J., & Fayzullayev, E. (2024). Shahar magistral koʻchalarida mexanik transmissiyali avtotransport vositalarining chorrahalar oʻtkazuvchanligiga ta’sirini baholash. Вестник транспорта - Transport Xabarnomasi, 1(3), 49-55. https://doi.org/10.56143/2181-2438-2024-3-49-55
Раздел
Организация дорожного движения-Yo‘l harakatini tashkil etish